تجزیه افعال سوره ی بقره

[گل مريم]

آیات یک تا پنج سوره بقره:

يُؤْمِنُونَ: فعل مضارع مرفوع، جمع مذکر غایب، (ء م ن) صحیح مهموز الفاء، ثلاثی مزید باب افعال، معلوم، متعدی

يُقِيمُونَ:¹ فعل مضارع مرفوع، جمع مذکر غایب، (ق و م ) معتل اجوف واوب، ثلاثی مزید باب افعال، معلوم, متعدی

رَ‌زَقْنَاهُمْ: فعل ماضی مبنی بر سکون، متکلم مع الغیر، (ر ز ق) صحیح سالم، ثلاثی مجرد، معلوم، متعدی. (هم) ضمیر متصل نصبی، جمع مذکر غایب، مفعول به

يُنفِقُونَ: فعل مضارع مرفوع، جمع مذکر غایب، (ن ف ق) صحیح سالم، ثلاثی مزید باب افعال، معلوم, متعدی

أُنزِلَ: فعل ماضی مبنی، مفرد مذکر غایب، (ن ز ل ) صحیح سالم، ثلاثی مزید باب افعال، مجهول، (هو مستتر نایب فاعل)

أُنزِلَ: مانند بالا

يُوقِنُونَ: فعل مضارع مرفوع، جمع مذکر غایب،(و ق ن) معتل مثال واوی،ثلاثی مزید باب افعال، معلوم, متعدی

---

1)
يُقْوِمُونَ (اعلال به سکون پاورقی ) يُقِوْمُونَ (اعلال به قلب) يُقِيمُونَ

[گل مريم]

ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُم مِّن بَعْدِ ذَٰلِكَ فَهِيَ كَالْحِجَارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً ۚ وَإِنَّ مِنَ الْحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الْأَنْهَارُ ۚ وَإِنَّ مِنْهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْمَاءُ ۚ وَإِنَّ مِنْهَا لَمَا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللَّـهِ ۗ وَمَا اللَّـهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ﴿٧٤﴾

قست=فعل ماضی -مفردمونث غایب-ریشه (ق س ت)صحیح وسالم-ثلاثی مجرد فاعل=معلوم
مفعول=متعدی
سلام زهراي عزيز
ريشه فعل قست( ق س و) هست و (ت) علامت مؤنثه. معتل ناقص واوي

فكر كنم متوجه منظور بنده نشديد در رابطه با معلوم و متعدي بودن فعل

فعل يا معلوم هست يا مجهول
يا لازم هست يا متعدي
و فاعل دارد و گاهي هم مفعول

پس اينجا ميگوييم فعل قست معلوم هست چون مجهول نيست و لازم است چون مفعول ندارد،
و فاعل ان هم قلوبُ ميباشد.
قسوه =ببخشید نمی دانم فعل هست یا نه
قسوه ًٌ اسم هست چون علامت تنوين دارد، هرگاه كلمه اي را ديديد كه ال يا تنوين داشت مطمئن باشيد كه اسم هست.

یتفجر =فعل مضارع مرفوع مفرد مذکر غایب ریشه (ف ج ر)صحیح وسالم ثلاثی مزید باب تفعل
معلوم، متعدی

یشقق=فعل مضارع منصوب نمی دانم چرا؟مفرد مذکر غاب ریشه (ش ق ق)صحیح مضاعف ،ثلاثی مزیدباب تفعل ،معلوم ،. متعدی
چرا منصوب ؟؟؟ علامت اخر ان رفع ُ ميباشد

فیخرج= ف حرف ربط یخرج=فعل مضارع مرفوع مفرد مذکر غایب ریشه (خ ر ج)صحیح وسالم ثلاثی مجرد ،معلوم ، متعدی

یهبط =فعل مضارع مرفوع مفرد مذکر غایب ریشه (ه ب ط)صحیح وسالم ثلاثی مجرد ، معلوم، متعدی

تعملون =مضارع جمع مذکر مخاطب رشه (ع م ل)ثلاثی مجرد صحیح وسالم فاعل (واو)،معلوم، متعدی

پایدار باشید

سلامت باشيد

.

[گل مريم]

أَفَتَطْمَعُونَ أَن يُؤْمِنُوا لَكُمْ وَقَدْ كَانَ فَرِيقٌ مِّنْهُمْ يَسْمَعُونَ كَلَامَ اللَّـهِ ثُمَّ يُحَرِّفُونَهُ مِن بَعْدِ مَا عَقَلُوهُ وَهُمْ يَعْلَمُونَ ﴿٧٥﴾

افتطمعون=ا=استفهام ف حرف ربط تطمعون =فعل مضارع منصوب گل مریم جان به این دلیل منصوب است که جواب طلب است؟
جمع مذکر مخاطب، ریشه (ط م ع)صحیح وسالم ثلاثی مجرد فاعل (واو)ومعلوم ، متعدی
یو منوا=فعل مضارع مرفوع جمع مذکر مخاطب ریشه (ئ م ن)صحیح ومهموز الفا ثلاثی مزید فاعل (واو)ومعلوم مفعول =متعدی
یسمعون=فعل مضارع منصوب گل مریم جان هر کجا منصوب است جواب طلب هست؟
جمع مذکر مخاطب ریشه (س م ع)صحیح وسالم ثلاثی مجرد فاعل (واو)ومعلوم ، متعدی
یحرفونه=فعل مضارع منصوب مفرد مذکر غایب ریشه(ح ر ف)صحیح وسالم ثلاثی مزید
فاعل (واو)ومعلوم مفعول=متعدی
یعلمون =فعل مضارع چرا منصوب می دانم ؟جمع مذکر غایب ریشه (ع م ل)صحیح وسالم ثلاثی مجرد فاعل (واو)و مفعول متعدی والسلام پایدار باشید .

تطمعون مضارع مرفوع هست نه منصوب، چون علامت رفع (ون) دارد
هرگاه فعل طلبي مثل امر داشتيم و فعل مضارع. مجزوم بود جواب طلب ميشود،
أن يؤمنوا فعل مضارع منصوب به أن ناصبه، (أ م ن) صحيح مهموز الفاء، ثلاثي مزيد باب افعال، معلوم، لازم
يسمعون فعل مضارع مرفوع هست نه منصوب ، نه دوست خوبم، جواب سؤال رو در بالا نوشته ام،
جمع مذكر غايب،
يحرفونه: فعل مضارع مرفوع، جمع مذكر غايب، ( ح ر ف) صحيح سالم، ثلاثي مزيد باب تفعيل، معلوم، متعدي؛ مفعول: ه
عقلوه: فعل ماضي، جمع مذكر غايب، ( ع ق ل) صحيح سالم، ثلاثي مجرد، معلوم، متعدي؛ مفعول ه
يعلمون مضارع مرفوع، معلوم، لازم
سلامت باشيد عزيز

[zahra46]

سلام صبح بخیر گل بانو جان در رابطه با معلوم ویا مجهول
فعل از نظر دارا بودن فاعل دو نوع هست 1 معلوم 2مجهول
معلوم فاعلش مشخص هست ومجهول فاعلش حذف شده پس در ایه 74 فعل قست به معنی
سخت شد برای اینکه تشخیص دهیم دل چه کسانی سخت شد که همان فاعل می باشد
دنبال کننده کار میگردیم که در این ایه کننده نداریم در ایه های قبل داریم که قوم بنی اسراییل

از حضرت موسی می خواستنددر این جا ما فاعل نداریم که معلوم باشد پس چه چیز قست معلوم است؟
واما ایه 75تطمع بدون اینکه ون را در نظر بگیرم ببینم چه حرکتی دارد که در این جا رفع دارددر واقع به صیغه اول فعل نگاه کنم ممنون خیلی به شما زحمت میدهم اجرکم الله

[هندیانی]

فعل از نظر دارا بودن فاعل دو نوع هست 1 معلوم 2مجهول
معلوم فاعلش مشخص هست ومجهول فاعلش حذف شده پس در ایه 74 فعل قست به معنی
سخت شد برای اینکه تشخیص دهیم دل چه کسانی سخت شد که همان فاعل می باشد
دنبال کننده کار میگردیم که در این ایه کننده نداریم در ایه های قبل داریم که قوم بنی اسراییل

از حضرت موسی می خواستنددر این جا ما فاعل نداریم که معلوم باشد پس چه چیز قست معلوم است؟
واما ایه 75تطمع بدون اینکه ون را در نظر بگیرم ببینم چه حرکتی دارد که در این جا رفع دارددر واقع به صیغه اول فعل نگاه کنم ممنون خیلی به شما زحمت میدهم اجرکم الله

سلام بر شما دوست عزيز
با اجازه گل مريم عزيز
بله همانطور كه فرموديد فعل معلوم فعليست كه احتياج به فاعل دارد و فعل مجهول فعليست كه احتياج به فاعل ندارد.
اما در جمله قست قلوبكم
قست فعل ماضي مؤنث هست و قلوبُ فاعل ان ميباشد،
براي تشخيص فاعل علاوه بر ان كه اعرابش مرفوع هست ميتونيم سؤال كنيم چه كسي يا چه چيزي؟
يعني سخت شد، چه چيزي سخت شد؟ دل هاي شما، پس دلها فاعل ميشود،
بهتره براي تشخيص فعل معلوم و مجهول به علامتهاي ان نگاه كنيم.

و امابراي تشخيص اعراب يك فعل ما نگاه به علامت و حروف انتهايي صيغه هاي هر فعل ميكنيم نه صيغه ي اول
در دروس مقدماتي ان شاءالله علامتهاي فعل مضارع و ماضي و ... گفته خواهد شد.
درفعل تطمعون علامت رفع اين صيغه( ون )ميباشد.

موفق باشيد

[عزیزانی]

76)
لقوا: فعل ماضی /جمع مذکر غائب /(ل ق ی) ناقص یایی / ثلاثی مجرد /اعلال به حذف1/معلوم/متعدی// فاعل واو

ءامنوا:غعل ماضی /جمع مذکر غائب/(ء م ن)مهموز الفاء /تخفیف همزه2/ ثلاثی مزید باب افعال/معلوم/متعدی //فاعل واو

قالوا:فعل ماضی /جمع مذکر غائب/(ق و ل) اجوف واوی/اعلال به قلب /ثلاثی مجرد/ معلوم / متعدی //فاعل واو

ءامنا: فعل ماضی /متکلم مع الغیر / (ء م ن) مهموز الفاء /تخفیف همزه /ثلاثی مزید /باب افعال/معلوم /متعدی//فاعل نا

خلا:فعل ماضی /مفرد مذکر غائب /(خ ل و) ناقص واوی/ اعلال به قلب3/ثلاثی مجرد/ معلوم /متعدی// فاعل هو مستتر

تحدّثون: فعل مضارع مرفوع/جمع مذکر مخاطب/(ح د ث)صحیح -سالم/باب تفعیل /معلوم /متعدی //فاعل واو

فتح: فعل ماضی /مفرد مذکر غائب/(ف ت ح)صحیح -سالم/مجرد /معلوم /متعدی //فاعل هو مستتر

یحاجّوا:مضارع منصوب به اَن مقدره/جمع مذکر غائب /(ح ج ج ) صحیح-مضاعف/باب مفاعله/معلوم /متعدی//فاعل واو

لا تعقلون:مضارع منفی/ جمع مذکر مخاطب /(ع ق ل)صحیح سالم/مجرد /معلوم /متعدی //فاعل واو

[یاس سفید]

تجزیه افعال آیه 77 سوره بقره "یاس سفید"

لا یعلمون /فعل مضارع مرفوع . منفی به لا ی نافیه (نون جمع عوض رفع )(ع ل م)صحیح سالم -ثلاثی مجرد

معلوم -متعدی -صیغه جمع مذکر غایب-


یعلم / فعل مضارع مرفوع .ضمه ظاهری .(ع ل م ) صحیح سالم -ثلاثی مجرد- معلوم- متعدی-

یسرّون /فعل مضارع مرفوع نون عوض رفع ( س ر ر ) صحیح سالم - ثلاثی مجرد - مجهول -

یعلنون فعل مضارع مرفوع ( نون عوض رفع ) ( ع ل ن ) صحیح سالم -ثلاثی مجرد- صیغه جمع مذکر غایب -مجهول

[عزیزانی]

آیه78)

لا یعلمون: فعل مضارع منفی/جمع مذکر غائب /(ع ل م)صحیح - سالم/ثلاثی مجرد /معلوم/ متعدی //فاعل واو ضمیر بارز

یظنّون: مضارع /جمع مذکر غائب/(ظ ن ن )صحیح-مضاعف/ثلاثی مجرد/معلوم متعدی //فاعل واو

[عزیزانی]

آیه 79)
یکتبون: فعل مضارع مرفوع /جمع مذکر غائب /(ک ت ب )صحیح سالم /ثلاثی مجرد /معلوم /متعدی //فاعل واو

یقولون: فعل مضارع مرفوع/جمع مذکر غائب/(ق و ل )اجوف واوی اعلال به حذف/ مجرد /معلوم /متعدی //فاعل واو

ل+یشتروا: مضارع منصوب به ان مقدره /جمع مذکر غائب /(ش ر ی)ناقص /مجرد /معلوم /متعدی ///فاعل واو1

کتبت: فعل ماضی /مفرد مونث غائب /(ک ت ب)صحیح سالم /مجرد /معلوم /متعدی //فاعل هی مستتر

یکسبون:فعل مضارع مرفوع /جمع مذکر غائب /(ک س ب )صحیح سالم /مجرد /معلوم /متعدی//فاعل واو

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------
1-لیشترو:ل +ان ناصبه+یشترون /// نون بعلت ان نا صبه که در تقدیر دارد منصوب میشود /// یشتروا

[یاس سفید]

تجزیه افعال سوره بقره آیه 80

قالوا" ماضی / جمع مذکر غایب / ثلاثی مجرد / بروزن فعلوا / (ق و ل ) اجوف واوی / متعدی / معلوم / گفتند

لن تمسّ +نا " مضارع منصوب به لن ناصبه / مفرد مذکر مخاطب / ثلاثی مجرد / بروزن تمدد / (م س س ) مضاعف / متغدی / معلوم /

هرگز نمی رسد مارا

قل " امر /مفرد مذکر مخاطب / ثلاثی مجرد /بر وزن افعل / (ق و ل ) اجوف واوی / متعدی / معلوم / بگو


اتّخذتم" ماضی جمع مذکر مخاطب / افتعال / ------------( ا خ ذ ) مهموزالفاء / متعدی / معلوم / گرفتید

لن یخلف "مضارع منصوب به لن ناصبه/ مفرد مذکر غایب/ افعال / بروزن یفعل / (خ ل ف ) صحیح سالم / متعدی / معلوم /

هرگز خلف وعده نمی کند

تقولون " مضارع / جمع مذکر مخاطب / ثلاثی مجرد / بروزن تفعلون / (ق و ل ) اجوف واوی / متعدی / معلوم / می گویید

لاتعلمون" مضارع منفی به لای نافیه / جمع مذکر مخاطب / ثلاثی مجرد / بروزن تفعلون / (ع ل م ) صحیح سالم / متعدی / معلوم

نمی دانید

[عزیزانی]

82)
ءامنوا: فعل ماضی /جمع مذکر غائب/(ء م ن) مهموز الفاء /ثلاثی مزید باب افعال (قانون تخفیف همزه)./معلوم /متعدی //فاعل واو

عملوا: فعل ماضی /جمع مذکر غائب /(ع م ل) صحیح سالم /ثلاثی مجرد/ معلوم / متعدی //فاعل واو

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ء م ن در باب افعال أءمَنَ (أفعَلَ) دوتا همزه کنار هم قانون تخفیف همزه صورت میگیرد همزه به آ تبدیل میشود.