معارف قرآن_جلد دوم(معارفی از سوره های مائده و انعام)

[دژدان]

معارف_‌قرآن_جلد_2_نویسنده_ج� �عی_از_نویسندگان
#فصل_اول
#معارفى_از_سوره_مائده

معارفی از سوره مائده
‌ «مائده» با 120 آيه مدنى، پنجمين سوره قرآن و آخرين سوره مفصلى است كه اواخر حيات رسول خدا (ص) بر آن جناب نازل شده است.
هدف عمده آن دعوت به پايدارى در پيمانها و تهديد نسبت به شكستن و بى‌اعتنايى كردن به آنهاست و اينكه سنّت خدا بر اين جارى شده كه نسبت به كسى كه پيمان با امام خود را بشكند و از اطاعت امام درآيد سختگيرى كند.
نامگذارى اين سوره به «مائده» به خاطر داستان نزول مائده براى ياران حضرت مسيح در آيه 114 است.
فشرده مطالب سوره مائده‌ مطالب اصلى اين سوره در موارد زير خلاصه مى‌شود:

1- تأكيد بر وفاى به عهد و پايدارى نسبت به ميثاقها كه به مناسبت ميثاقهايى كه خدا از بنى‌اسرائيل و نصارا گرفته و آنها به آن عمل نكردند را يادآورى مى‌كند.

2- آياتى از اين سوره به بحث امامت و رهبرى پس از پيامبر (ص) اختصاص دارد، مانند آيه اكمال دين و اتمام نعمت كه به مناسبت منصوب شدن حضرت على (ع) به امامت در روز غديرخم به دست پيامبر اكرم (ص)، نازل شده‌است. همچنين آيه ولايت كه ولى مؤمنان را خدا و رسول و مؤمنان نمازگزارى كه در حال ركوع زكات مى‌دهند، معرفى مى‌كند كه مراد از مؤمنان حضرت على (ع) است. همچنين آيه تبليغ كه روشن كردن رهبرى پس از پيامبر را معادل تبليغ 23 ساله پيامبر قلمداد نموده، در اين سوره واقع شده‌است.

3- نصايح و بحثهاى مفصلى درباره اهل كتاب. اين سوره همه آنان را به دين اسلام و پذيرش دعوت پيامبر اسلام (ص) فراخوانده و در رابطه با عقايد و افكار و اعمالشان، سخن گفته و بر دشمنى يهود با اسلام نيز تأكيد ورزيده‌است.

4- در اين سوره مسائلى چون غذاهاى حلال و حرام، وضو و تيمم، حكم قتل، مفسدين فى‌الارض، حرمت شراب و قمار و بت‌پرستى، احكام صيد در حال احرام و شهادت بر وصيت نيز مورد بحث قرار گرفته است.

اكمال دين و اتمام نعمت‌

«... الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذينَ كَفَرُوا مِنْ دينِكُمْ فَلا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتى وَ رَضيتُ لَكُمُ الْأِسْلامَ ديناً ...»
امروز آنان كه كافر شدند، از دين شما مأيوس گشتند. پس از آنان مترسيد و از من بترسيد.
امروز دينتان را برايتان كامل كردم و نعمتم را بر شما تمام نمودم و اسلام را به عنوان دين، براى شما پسنديدم.

اين عبارت، قسمتى از آيه سوم سوره مائده است.
ابتداى آيه در مقام شمردن خوراكيهاى حرام است و انتهاى آن استثناى مضطرّ را بيان مى‌كند و اگر اين عبارت را از وسط آيه برداريم، به معناى آيه هيچ خللى وارد نمى‌شود و بقيه آيه مشابه آيات 173 سوره بقره، 145 سوره انعام و 115 نحل مى‌شود.
پس، اين عبارت، جمله معترضه‌اى است كه يا از اول نزول (به مصلحتى) در وسط آيه جاى گرفته و يا به دستور رسول خدا (ص) در آنجا قرار داده شده و يا در هنگام جمع‌آورى قرآن در آنجا قرارش داده‌اند.
البته در روايات شأن نزول اين عبارت نيز هيچ ذكرى از اصل آيه نيامده و مؤيّد اين احتمال است كه اين عبارت جداگانه نازل شده است و قرار گرفتنش در اينجا مطابق نزول نبوده‌است. عجيب اين است كه آيات ديگر قرآن نيز كه به شكلى مربوط به مسأله ولايت‌ و جانشينى بعد از پيامبر است، همچون آيه 67 سوره مائده و 33 سوره احزاب نيز چنين حالتى دارند و در بين آياتى قرار گرفته‌اند كه مربوط به بحثهاى ديگر است.

#اليوم_چه_روزى_است؟...

[دژدان]

پشيمانى بى‌حاصل در قيامت

«وَ لَوْ تَرى‌ اذْ وُقِفُوا عَلَى النَّارِ فَقالُوا يا لَيْتَنا نُرَدُّ وَ لا نُكَذِّبَ باياتِ رَبِّنا وَ نَكُونَ مِنَ الْمُؤْمِنينَ» (انعام، آيه 27)
اگر (حال آنها را) ببينى هنگامى كه در برابر آتش ايستاده‌اند و مى‌گويند اى كاش (بار ديگر به دنيا) بازمى‌گشتيم و آيات پروردگارمان را تكذيب نمى‌كرديم و از مؤمنان مى‌شديم!

اظهار پشيمانى‌ كفّار و گناهكاران

كفار و گناهكاران تا زمانى كه نتيجه افكار و اعمال زشت خويش را نديده‌اند، با غرور بر روش غلط خويش پاى مى‌فشرند و به پيروى هوا و هوس و شهوت خويش، هر حرف حقّى را ردّ مى‌كنند و هر فرياد نصيحت و هدايتى را ناشنيده مى‌انگارند، امّا همين كه عذاب الهى را مشاهده كرده و خود را غريق خشم خدا ديدند، فرياد ندامتشان به آسمان بلند مى‌شود، قرآن شريف، ندامت كفّار و گناهكاران را در موارد مختلف، ذكر فرموده است:

الف- هنگام مشاهده خطر و عذاب دنيوى‌ وقتى كه در كشتى هستند و بادى موافق به حركتشان درمى‌آورد، شادمانند، چون طوفان فرا مى‌رسد و موج از هر سو آنها را احاطه مى‌كند، چنان‌كه خود را در محاصره ببينند و احساس كنند كه مرگ ممكن است هر لحظه فرا برسد، خدا را از روى اخلاص بخوانند كه اگر ما را از اين خطر نجات دهى از سپاسگزاران خواهيم بود، چون خدا آنها را از خطرات نجات دهد دوباره به تجاوز و سركشى بپردازند.

ب- هنگام مرگ‌ چون يكى از آنان را مرگ فرا رسد، گويد: اى پروردگار! مرا باز گردان شايد كه كارهاى شايسته‌اى را كه ترك كرده بودم به جاى آورم.

ج- در قيامت‌ روزى كه آدمى هر چه را كه پيشاپيش فرستاده است، مى‌نگرد و كافر مى‌گويد: اى كاش من خاك بودم!

د- جهنم‌ از درون‌آتش فريادمى‌زنند: پروردگارا! مارا بيرون‌آر تاكارهاى شايسته‌كنيم غيرازآنچه مى‌كرديم.

#دروغگويى_کفار...

[دژدان]

دروغگويى كفّار

اين تقاضاهاى بازگشت و وعده به نيكوكارى، در صورت بازگشت، كلمه‌اى است كه براى نجات از عذاب مى‌گويند.
آنها خود را در لبه جهنم يا درون آن مى‌يابند و سختى عذاب را مى‌چشند و به دنبال راه نجاتند و اين حرفهاى آنان نه از قلبشان بلكه از زبانشان جارى مى‌شود، آنها تا عذاب را مى‌چشند، فرياد پشيمانى دارند، امّا همين كه عذاب برطرف شود؛ همان غفلت سابق و اعمال خلاف و گناه و شرك را پيش مى‌گيرند.
قرآن كريم مى‌فرمايد:
اگر برگردانده شوند، به آنچه از آن نهى شده‌اند (كفر و ظلم و فساد و گناه) باز مى‌گردند.
و اينكه آرزو مى‌كنند و مى‌گويند اگر برگرديم آيات خدا را تكذيب نمى‌كنيم و ايمان مى‌آوريم، دروغ است همچنان‌كه در دنيا به هنگام گرفتارى تقاضاى نجات مى‌كردند تا بعد از نجات، نيكوكار بشوند.
ولى پس از رفع عذاب و خطر، دوباره روش سابق را پيش مى‌گرفتند.
چون به كشتى نشستند، خدا را با اخلاص در دين خواندند و چون نجاتشان داد و به خشكى آورد، شرك آوردند.
ولى به هنگام مرگ و قيامت ديگر اين درخواستها اجابت نمى‌شود و آنان بايد به كيفر ظلم و ستم خويش گرفتار آيند.

ماهيت زندگى دنيا

«وَ مَا الْحَيوةُ الدُّنْيا الَّا لَعِبٌ وَ لَهْوٌ وَلَلدَّارُ الْاخِرَةُ خَيْرٌ لِلَّذينَ يَتَّقُونَ افَلا تَعْقِلُونَ»
زندگى دنيا جز بازى و سرگرمى نيست و خانه آخرت براى كسانى كه تقوا مى‌ورزند بهتر است. آيا نمى‌انديشيد؟

#بازى_يا_كسب_؟...

[دژدان]

بازى يا كسب؟

به زندگى دنيا از دو زاويه مى‌توان نگاه كرد.
گاهى انسان بينش الهى پيدا كرده و دنيا و آخرت و رابطه بين آن دو را بررسى كرده و دنيا را مقدمه، مزرعه و تجارتخانه‌اى مى‌يابد كه بايد در آن خير و خوبى كشت كند و با عرضه اعمال صالح و عقايد پاك و اخلاق عالى، سعادت و فلاح كسب نمايد. قرآن وقتى مى‌خواهد از اين زاويه دنيا را معرفى كند، مى‌فرمايد:

«انَّما هذِهِ الدُّنْيا مَتاعٌ»
اين زندگى دنيا فقط متاع و كالا است.

«متاع» يعنى كالايى كه نبايد به خود آن دل بست و در نگهدارى و حفظ آن كوشيد بلكه بايد آن را به بازار برد و عرضه كرد و به‌وسيله آن شى‌ء مطلوب را خريد.
رواياتى كه دنيا را «مزرعه آخرت»، «تجارتخانه اولياى خدا» و ... معرفى كرده‌اند، از همين زاويه به دنيا نگريسته‌اند.
زاويه دوم آن است كه دنيا را بالذّات و بالاصالة مورد توجه قرار دهيم و مطلوب بودن‌ ذات آن را بسنجيم.
در اين صورت آن را جز بازى و مشغول كننده نمى‌يابيم. وقتى از اين زاويه بنگريم، دنيا «لعب» است يعنى داراى مقصد و غايت حقيقى و واقعى نيست.
«لعب» عملى است كه براى رسيدن به يك مقصد خيالى و خالى از واقعيت انجام گيرد و زندگى دنيا بدون غايت آخرت و با غايات دنيايى جز «لعب» نيست زيرا غايات دنيوى سراب و بدون واقعيت هستند.
انسانهاى دنيايى همچون كودكان به بازى مشغولند فقط اسباب بازيها فرق كرده و يا بزرگتر شده است.
همين دنيا «لهو» هم هست چون شخص را به خود مشغول كرده و از غايت حقيقى و واقعى كه جهان آخرت است، باز مى‌دارد.

#آخرت_حيات_‌برتر...

[دژدان]

آخرت، حيات‌برتر

آخرت، حيات برترى است كه با دنيا قابل مقايسه نيست، چرا كه در اينجا دامنه لذتها محدود است و در برابر روح بلندپرواز و نامحدودگراى انسان نمى‌تواند، براى مدّت طولانى، ارزش خود را حفظ كند.
در اينجا پرداختن به لذّتى آدمى را از لذّتهاى ديگر باز مى‌دارد و خواسته‌هاى ديگر انسان ناكام مى‌ماند. همچنين لذّتهاى اين جهان، همراه با رنجها و ناراحتيها است؛ چنانكه لذّت خوردن با سنگينى و خستگى توأم است.
درحالى‌كه بنا به تعاليم قرآنى در بهشت (حيات آخرت) هر نعمتى با هر كيفيّتى كه شخص بخواهد فراهم است و هيچ محدوديتى در برخوردارى از آنها نيست و به فرموده قرآن،

سايه درختان آن همانند ميوه‌هاى آن دائمى و هميشگى است،
سايه درختانش نزديك و چيدن ميوه‌هاى آن آسان،
نه گرما در آن باشد و نه سرما،
هر آنچه بخواهند در آن وجود دارد
و هر آنچه چشمها از ديدنش لذّت برد،
آبهاى آن هيچگاه گنديده نمى‌شود
و نهرهايى از شير كه هرگز طعمش تغيير نمى‌كند،
شراب ناب دست نخورده،
دلها از كينه و دشمنى، خالى و جز صفا و پاكى
و برادرى در ميان آنها حكومت نمى‌كند
وهرگز رنج و محنتى به آنها نمى‌رسد
و هرگز از آن بيرون نمى‌روند،
به‌تحقيق، وعده‌هاى او تخلف‌ناپذير است.

دعوت به تعقل‌ قرآن كريم

در اين آيه بعد از بيان ماهيت واقعى دنيا و با معرفى آخرت به‌عنوان حيات برتر، انسانها را دعوت را دعوت به تعقل نموده مى‌فرمايد:
«أَفَلا تَعْقِلُونَ»
آيا انديشه و تعقل نمى‌كنيد.

#يكى_از_فلسفه‌هاى_بلا...

[دژدان]

يكى از فلسفه‌هاى بلا

«وَ لَقَدْ ارْسَلْنا الى‌ امَمٍ مِنْ قَبْلِكَ فَاخَذْناهُمْ بِالْبَأْساءِ وَالضَّرَّاءِ لَعَلَّهُمْ يَتَضَرَّعُونَ» (انعام، آيه 42)
و ما به‌سوى امتهايى كه قبل از تو بودند (پيامبرانى را) فرستاديم و آنها را به سختيها و گرفتاريهاى گوناگون گرفتيم، شايد كه تضرّع و اظهار ذلّت و بندگى كنند.

سيلى تأديب‌ خداوند، تمام عوامل را جهت هدايت و بيدار شدن انسان از خواب غفلت و گمراهى، به كار مى‌گيرد.
فرستادن پيامبران، تبليغ، ترساندن و وعده دادن، همه در راستاى اين هدف است.

نمونه قرآنى‌ در داستان حضرت موسى عليه السلام

در قرآن آمده است كه وقتى به فرعونيان، ابلاغ رسالت كرد و با دلايل آشكار و برهان عقلى و معجزاتى همچون عصا و يد بيضا آنان را به خداپرستى و عبوديت، دعوت كرد، سرباز زدند و استكبار ورزيدند. آنان را گرفتار قحطى كرد، تا شايد به فقر و ناچيزى خويش و قدرت خدا پى‌برده و اظهار بندگى كنند و به موسى ايمان بياورند.

«وَ لَقَدْ اخَذْنا آلَ فِرْعَوْنَ بِالسِّنينَ وَ نَقْصٍ مِنَ الَّثمَراتِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ»
فرعونيان را به قحطى‌ها و كمبود ميوه‌ها و محصولات، گرفتار كرديم، شايد متنبّه شوند.

ولى اين قوم طغيانگر به‌جاى پند گرفتن و متنبّه شدن، بر گمراهى خويش اصرار ورزيدند. خداوند باز هم آنان را به مصيبتها و گرفتاريهاى ديگر، مبتلا كرد تا شايد دست از طغيان بردارند.

«فَارْسَلْنا عَلَيْهِمُ الطُّوفانَ وَالْجَرادَ وَالْقُمَّلَ وَالضَّفادِعَ وَالدَّمَ آياتٍ مُفَصَّلاتٍ فَاسْتَكْبَرُوا وَ كانُوا قَوْماً مُجْرِمينَ»
طوفان، ملخ، شپش، قورباغه و خون را- كه نشانه‌هايى از هم جدا بودند- بر آنان فرو فرستاديم ولى سركشى كردند و قومى مجرم بودند.
وقتى آنان در استكبار خود پافشارى كردند و تضرع و زارى و اظهار ذلت و بندگى نكردند، خداوند آنان را نابود ساخت.

#اجبارى_در_كار_نيست...

[دژدان]

اجبارى در كار نيست‌

اينكه خداوند امتهاى سركش و طغيانگر را گرفتار بلا مى‌كند، تا متذكّر و متنبّه شوند، فضل و رحمتى است كه شامل بندگان شده است.
اما خداوند، ايمان اجبارى بندگان را نمى‌خواهد.
ايمان آوردنى در درگاه خدا مورد قبول است كه انسان از روى اختيار، علاقه و خواست قلبى، توحيد و يكتاپرستى را بر شرك و بت‌پرستى، ترجيح دهد و از گناه دست كشيده به‌سوى انجام اعمال صالح رو آورد.
ادامه انكار و پافشارى بر گناه‌ بعضى از انسانها به هنگام بلا و مصيبت، رو به درگاه خدا آورده و اظهار بندگى و ذلت مى‌كنند، ولى وقتى بلا برطرف شد به همان كفر و طغيان اول برمى‌گردند. تنبّه آنها مقطعى و زودگذر است و يا بهتر بگوييم به هيچ وجه از بلاها و مصيبتها پند نمى‌گيرند.

در داستان فرعونيان در قرآن آمده است:

چون عذاب بر آنان فرود آمد، گفتند:
اى موسى، بدان عهدى‌كه خدا را با تو هست، او را بخوان كه اگر اين عذاب را از ما دور كنى به تو ايمان مى‌آوريم و بنى اسرائيل را با تو مى‌فرستيم و چون تا آن زمان كه قرار گذاشته بودند، عذاب را از آنان دور كرديم، پيمان خود شكستند.

#نعمتهاى_فريب_‌دهنده‌...

[دژدان]

نعمتهاى فريب‌دهنده

«فَلَمَّا نَسُوا ما ذُكِّرُوا بِهِ فَتَحْنا عَلَيْهِمْ ابْوابَ كُلِّ شَىْ‌ءٍ حَتَّى اذا فَرِحُوا بِما اوتُوا اخَذْناهُمْ بَغْتَةً فَاذا هُمْ مُبْلِسُونَ» (انعام، آيه 44)
پس چون آنچه به آنها يادآورى شده بود، فراموش كردند، درهاى همه چيز (نعمتها) را بر آنها گشوديم تا هنگامى كه به آنچه داده شده بودند، دل خوش كردند، پس ناگاه آنان را (به تازيانه كيفر) گرفتيم و در آن هنگام در اندوه و نوميدى فرورفتند.

هشدار

از اين آيات استفاده مى‌شود كه انسان گناهكار اگر مورد توجه خدا باشد و زمينه هدايت در او از بين نرفته باشد، به بلا و مصيبت گرفتار مى‌شود تا از غفلت درآيد و به درگاه خدا رجوع كند و توبه نمايد؛ ولى اگر اميدى به هدايت او نباشد و قهر الهى، وى را فرا گرفته باشد، خداوند او را به خود وامى گذارد و سيلى محبت خود را از او دريغ مى‌دارد.
اين آيات، هشدارى است براى گناهكارانى كه نعمتهاى فراوان از هر جهت به سوى آنها روان است. آنان بايد از غضب و مكر پنهان خدا بترسند و قبل از نزول عذاب خدا توبه كنند.

از امام صادق عليه السلام نقل شده كه فرمود:

خداوند، وقتى بخواهد به بنده‌اش خيرى برساند، به هنگام ارتكاب گناه او را گرفتار بلا مى‌كند و استغفار را به ياد او مى‌آورد و اگر بخواهد به بنده‌اش شرى برساند، به هنگام ارتكاب گناه، او را نعمت مى‌دهد تا استغفار را فراموش كند و به گناه، ادامه دهد
و اين همان سخن خداست كه فرمود:

«سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِنْ حَيْثُ لا يَعْلَمُونَ»
(آنان را بتدريج به‌ورطه هلاك مى‌كشانيم از راهى كه ندانند).

[دژدان]

امام على عليه السلام مى‌فرمايد:

«يَابْنَ ادَمَ اذا رَأَيْتَ رَبَّكَ سُبْحانَهُ يُتابِعُ عَلَيْكَ نِعَمَهُ وَ أَنْتَ تَعْصيهِ فَاحْذَرْهُ»
اى فرزندآدم، هنگامى كه ببينى خداوند، پى در پى به تو نعمت مى‌بخشد، درحالى‌كه تو نافرمانىِ او مى‌كنى، پس از (عذاب) خدا بر حذر باش (و بترس كه مبادا به استدراج گرفتار شده باشى).

مؤمنان را به بهانه‌هاى پوچ، طرد نكنيد

«وَ لا تَطْرُدِ الَّذينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَدوةِ وَالْعَشِىِّ يُريدُونَ وَجْهَهُ ما عَلَيْكَ مِنْ حِسابِهِمْ مِنْ شَىْ‌ءٍ وَ ما مِنْ حِسابِكَ عَلَيْهِمْ مِنْ شَىْ‌ءٍ فَتَطْرُدَهُمْ فَتَكُونَ مِنَ الظَّالِمينَ» (انعام، آيه 52)
كسانى را كه هر بامداد و شامگاه، پروردگار خويش را مى‌خوانند و خواستار خشنودى اويند، طرد مكن، نه چيزى از حساب آنها بر عهده توست و نه چيزى از حساب تو برعهده ايشان.
اگر آنها را طرد كنى، در زمره ستمكاران درآيى.

خود بزرگ‌بينى دنياداران

‌ كسانى كه از موقعيت اقتصادى و اجتماعى چشمگيرى برخوردار باشند، اگر نور توحيد در قلبشان نتابيده و فقر ذاتى خود را نيافته‌باشند، احساس بزرگى و برترى مى‌كنند و خود را يك سر و گردن از ديگران بالاتر مى‌بينند و توقّع دارند كه مستضعفان تابع آنها باشند و بر اين احساس بى‌اساس آنان صحّه بگذارند.
دل چنين افرادى، آمادگى پذيرش نور الهى را از دست داده، زيرا گرايشهاى مادى، گوش و چشم دلشان را كر و كور كرده است.
از سوى ديگر، فقيران چون هنوز ماديت و علاقه به مال و هوسهاى مادى فطرتشان را آلوده نكرده است، بآسانى، تسليم حق مى‌شوند.
به گواهى تاريخ، بيشتر پيروان پيامبران، پابرهنه‌ها و اقشار كم‌درآمد بوده‌اند.

#تاريخ_نهضتهاى_پيامبران...

[دژدان]

تاريخ نهضتهاى پيامبران

گوياى اين واقعيت است كه چون مستكبران به اطرافيان پيامبران مى‌نگريستند و مى‌ديدند كه مردمان كم درآمد وفاقد موقعيتهاى ممتاز اجتماعى بر گرد آنان حلقه زده‌اند، ايمان خود به پيامبران را مشروط به كناره‌گيرى از آن پيروان و طرد آنان مى‌ساختند.

معيار سنجش‌

بيشتر محرومان جز به انگيزه دست‌يابى به رضاى حق، ايمان نمى‌آورند.
خداوند پيامبرش را هشدار مى‌دهد كه مبادا براى جلب رضايت تعدادى مرفّهِ خودخواهِ بى‌درد و جذب آنان به اسلام، محرومان مؤمن را از خود براند كه طرد آنان ظلم است، زيرا در جامعه اسلامى معيار و ميزان شخصيت افراد، ايمان، تقوا، عمل صالح، جهاد و فداكارى آنهاست نه ثروت، موقعيت اجتماعى، حسب و نسب و امثال آن.

ملاطفت با مؤمنان و تشويق به توبه

«وَ اذا جاءَكَ الَّذينَ يُؤْمِنُونَ باياتِنا فَقُلْ سَلامٌ عَلَيْكُمْ كَتَبَ رَبُّكُمْ عَلى‌ نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ انَّهُ مَنْ عَمِلَ مِنْكُمْ سُوءاً بِجَهالَةٍ ثُمَّ تابَ مِنْ بَعْدِهِ وَ اصْلَحَ فَانَّهُ غَفُورٌ رَحيمٌ» (انعام، آيه 54)
چون ايمان آورندگان به آيات ما نزد تو آمدند، بگو: سلام بر شما، پروردگار شما بر خويش رحمت را واجب كرده، هان! هركس از شما كه از روى نادانى كار بدى كند، آن‌گاه توبه نمايد و نيكوكار شود، (بداند كه) خدا آمرزنده و مهربان است.

#دميدن_روح_اميد...

[دژدان]

وَ اذا جاءَكَ الَّذينَ يُؤْمِنُونَ باياتِنا فَقُلْ سَلامٌ عَلَيْكُمْ كَتَبَ رَبُّكُمْ عَلى‌ نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ انَّهُ مَنْ عَمِلَ مِنْكُمْ سُوءاً بِجَهالَةٍ ثُمَّ تابَ مِنْ بَعْدِهِ وَ اصْلَحَ فَانَّهُ غَفُورٌ رَحيمٌ» (انعام، آيه 54)
چون ايمان آورندگان به آيات ما نزد تو آمدند، بگو: سلام بر شما، پروردگار شما بر خويش رحمت را واجب كرده، هان! هركس از شما كه از روى نادانى كار بدى كند، آن‌گاه توبه نمايد و نيكوكار شود، (بداند كه) خدا آمرزنده و مهربان است.

دميدن روح اميد

در اين آيه، بر اين نكته تأكيد شده كه ايمان اين مؤمنان، يكسان نيست.
همه آنها به مرتبه‌اى از ايمان نرسيده‌اند كه از لغزش و گناه درامان باشند و چه‌بسا خطايى از آنان سر زند.
بايد توجه داشت كه فلسفه آفرينش انسان، تعالى و تكامل او از طريق معرفت حق و عبوديت است و مسير تكامل هم بتدريج طى مى‌شود نه دفعى و ناگهانى. انسان در اين مسير، گاهى تند حركت مى‌كند و گاهى كند و حتى گاه به عقب برمى‌گردد.
خداوند از پيامبر و بندگان صالح خود كه در مقام رهبرى و امامت قرار مى‌گيرند،مى‌خواهد كه بندگان را در پيمودن اين راه، يارى كنند و چنانچه در صعود به قلّه تكامل، دچار لغزشى گشتند يا مرتكب خطايى شدند، آنها را اميدوار سازند و به پيمودن و ادامه‌دادن مسير سعادت وادارند. از اين رو، خداوند در اين آيه به رسول اكرم صلى الله عليه و آله فرمان مى‌دهد كه هرگاه مؤمنان به پيشگاه تو آيند، بر آنان سلام كن و آنها را با لطف و مهربانى بپذير و اگر خطاكارى، توبه كرد، او را به رحمت خدا اميدوار ساز.

#مأموران_حفاظت_انسان‌...